• Lech MażewskiAutor:Lech Mażewski

Drugi PRL

Dodano: 
Władze PRL podczas pochodu pierwszomajowego w 1963 roku. Stoją m.in. Władysław Gomułka, Józef Cyrankiewicz
Władze PRL podczas pochodu pierwszomajowego w 1963 roku. Stoją m.in. Władysław Gomułka, Józef Cyrankiewicz Źródło: NAC
Po 1956 r. utrzymane zostały podstawowe rozwiązania prawne przyjęte na początku PRL, a jednak mieliśmy do czynienia z nowym ustrojem.

W dniach 19-21 października 1956 r. obradowało VIII plenum KC PZPR. W tym czasie na Warszawę ruszyły oddziały Północnej Grupy Wojsk Sowieckich, a w stolicy pojawił się z niezapowiedzianą wizytą Nikita Chruszczow, sekretarz generalny KC KPZS. Ostatecznie interwencji zbrojnej udało się uniknąć, a nowym I sekretarzem KC PZPR został Władysław Gomułka, co oznaczało ustanowienie w PRL systemu posttotalitarnego autorytaryzmu. O ile w latach 1949–1954/1955 (cezury są tu płynne) Polska stała się przedmiotem sowieckiego dyktatu, o tyle po 1956 r. sytuacja uległa znacznemu polepszeniu. Krzywa niepodległości PRL wyraźnie zaczyna się wspinać, choć nie chodziło tu o pełną niepodległość na wzór Polski sprzed 1 września 1939 r. Do czegoś takiego nie dążył także świeżo uwolniony z internowania prymas Stefan Wyszyński. Dla niego ważny był aspekt geopolityczny dokonujących się przemian, a nie poszukiwanie nowej formuły socjalizmu, o co głównie chodziło Gomułce.

Węgry i Chiny

Artykuł został opublikowany w najnowszym wydaniu tygodnika Do Rzeczy.