Konferencja w Casablance miała miejsce w dniach 14-24 stycznia 1943 roku. Spotkanie odbyło się w hotelu „Anfa” w Casablance. Obecni na nim byli prezydent USA Franklin D. Roosevelt, premier Wielkiej Brytanii Winston Churchill, a ze przedstawiciel Francji Henri Giraud. Później dołączył także Charles de Gaulle. O czym wówczas zdecydowano?

Kryptonim SYMBOL

Konferencja w Casablance, znana jest także jako Anfa Conference (konferencja otrzymała kryptonim SYMBOL), była jednym z kluczowych spotkań najważniejszych przywódców alianckich podczas drugiej wojny światowej. Odbyła się w dniach 14-24 stycznia 1943 roku w hotelu Anfa w Casablance, czyli na ówczesnym terenie francuskiego protektoratu Maroka. Celem konferencji było opracowanie wspólnej strategii militarnej aliantów na w kolejnych etapach działań wojennych oraz zacieśnienie współpracy pomiędzy mocarstwami walczącymi z państwami Osi.

Głównymi uczestnikami spotkania byli: prezydent Stanów Zjednoczonych Franklin D. Roosevelt oraz brytyjski premier Winston Churchill, wraz z ich najbliższymi doradcami wojskowymi i politycznymi. Zaproszono również przedstawicieli francuskich sił wolnej Francji: generałów Charles’a de Gaulle’a i Henriego Girauda, aczkolwiek ich rola w planowaniu strategicznym była ograniczona i odgrywali raczej rolę obserwatorów niż decydentów. Na spotkanie przywódców został również zaproszony przywódca Związku Sowieckiego Józef Stalin, lecz odmówił on uczestnictwa, tłumacząc, że musi pozostać na terenie Związku Sowieckiego ze względu na trwającą wówczas bitwę pod Stalingradem.

Jednym z najbardziej charakterystycznych rezultatów konferencji było ogłoszenie tzw. Deklaracji z Casablanki (Casablanca Declaration), w której alianci podkreślili, że wojna będzie prowadzona aż do bezwarunkowej kapitulacji państw Osi: Niemiec, Włoch i Japonii. Hasło „bezwarunkowa kapitulacja” było później wielokrotnie wykorzystywane przez aliantów miało na celu zarówno zademonstrowanie ich postawy wobec przeciwników, jak i zapobieżenie ewentualnym negocjacjom separacyjnym poszczególnych państw Osi ze stroną aliancką. Roosevelt wyjaśniał później, że ta formuła oznacza, że alianci nie chcą się mścić na ludności cywilnej wroga, lecz ich liderzy muszą ponieść odpowiedzialność za działania wojenne.

Plan na wygraną

Podczas obrad omawiano różne teatry działań wojennych i strategie operacyjne. Churchill i Roosevelt dyskutowali o kierunkach natarcia wojsk alianckich, przy czym tutaj pojawiły się pomiędzy nimi rozbieżności. Brytyjczycy popierali plan ataku na Sycylię i kontynentalne Włochy jako sposób osłabienia sił niemieckich oraz zmuszenia ich do skierowania rezerw na południowy front. Amerykańscy dowódcy i doradcy Roosevelt’a optowali natomiast za jak najszybszym przeprowadzeniem inwazji przez kanał La Manche na okupowaną Francję, co miało otworzyć drugi front w Europie. Ostatecznie w ramach kompromisu zdecydowano o rozpoczęciu działań w basenie Morza Śródziemnego jako etapu pośredniego przed inwazją w Europie Zachodniej.

Konferencja w Casablance była również miejscem akceptacji planów strategicznych w innych rejonach świata. Przywódcy zgodzili się na intensyfikację bombardowania Niemiec, co miało osłabić niemiecką produkcję przemysłową oraz logistykę. Rozpatrywano również kwestie alokacji sił i środków w reakcji na zagrożenie ze strony japońskiej na Oceanie Spokojnym. Wielka Brytania zgdziła się wesprzeć amerykańskie działania morskie przeciwko Japonii. Przyjęto także taktykę zajmowania kolejnych kluczowych wysp „idąc” w kierunku Japonii.

Jednym z trudniejszych tematów poruszanych podczas konferencji była kwestia przywództwa francuskiego po wyzwoleniu Francji spod niemieckiej okupacji. Amerykanie i Brytyjczycy starali się zrównoważyć wpływy Charles’a de Gaulle’a i Henriego Girauda, chcąc stworzyć wspólną reprezentację wolnej Francji. Próby te napotykały jednak na napięcia i różnice polityczne pomiędzy samymi dowódcami francuskimi, co później miało wpływ na kształt francuskiej polityki powojennej.

Konferencja w Casablance miała kluczowe znaczenie dla kształtu alianckiej strategii i dalszego przebiegu drugiej wojny światowej.

Czytaj też:
Mit "ziem odzyskanych"Czytaj też:
Decyzje zapadły bez udziału Polski. Przyjął je BierutCzytaj też:
Dzień Zwycięstwa. Dlaczego Rosja świętuje inaczej, niż inni?