Stefan Kisielewski, popularnie zwany „Kisielem” był jedną z najbardziej barwnych postaci PRL. Słynął z ciętego języka, trafnych komentarzy i politycznych analiz. Był człowiekiem bardzo wielu talentów. Był autorem wielu znanych powiedzeń, w tym słynnego zdania: „Socjalizm jest to ustrój, w którym bohatersko pokonuje się trudności nieznane w żadnym innym ustroju”.
Rodzinne tradycje
Stefan Kisielewski urodził się 7 marca 1911 roku w Warszawie.. Jego ojciec, Zygmunt Kisielewski, był publicystą i działaczem PPS, a matka, Salomea z domu Szapiro, nauczycielką pochodzenia żydowskiego. Jego stryjem był August Kisielewski, współzałożyciel kabaretu „Zielony balonik”. Już jako dziecko miał fascynować się muzyką. Pewna anegdota mówi o tym, że w wieku dziesięciu lat wyciął z tektury klawiaturę fortepianową i udawał, że na niej gra, co skłoniło rodziców do zapisania go na lekcje fortepianu.
W latach 1927-1937 Kisielewski studiował w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Warszawie. Ukończył je uzyskując dyplomy z teorii muzyki, kompozycji oraz fortepianu pedagogicznego. Równolegle uczęszczał na polonistykę i filozofię na Uniwersytecie Warszawskim. Przez rok studiował w Paryżu. Zaczął wtedy pisać recenzje muzyczne w pismach takich jak „Zet” i „Echo”.
Po rozpoczęciu drugiej wojny światowej trafił do 85. Pułku Piechoty. Po zajęciu Polski przez Niemców i Sowietów Kisielewskiemu udało się wrócić do Warszawy, gdzie przetrwał okupację dając lekcje fortepianu i pracując jako akompaniator w kawiarniach. Był członkiem Armii Krajowej i pracował w podziemnym radiu Delegatury Rządu. W sierpniu 1944 roku dołączył do Powstania Warszawskiego, w czasie którego został ranny. Udało mu się wydostać ze zrujnowanej stolicy. Ukrywał się później do końca wojny. W 1942 roku ożenił się z Lidią Hintz, z którą miał troje dzieci: Wacława, Jerzego i Krystynę.
Mozolna walka z systemem
Po zakończeniu wojny Kisielewski zamieszkał w Krakowie, gdzie założył i redagował pismo „Ruch Muzyczny”. Wykładał też w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej, lecz na stanowisku tym nie utrzymał się długo. W 1949 roku ostro skrytykował realia socrealizmu podczas zjazdu Związku Kompozytorów Polskich, przez co został wyrzucony z pracy. Kisielewski komponował jednak dalej. Stworzył w tym czasie takie utwory, jak „Koncert na orkiestrę kameralną”, „Symfonia nr 2” czy „Koncert fortepianowy”. Skomponował również muzykę filmową, np. do „Zemsty”, „Kaloszy szczęścia” czy „Dziś w nocy umrze miasto”.
Od 1945 roku Kisielewski, pod pseudonimem „Kisiel”, pisał felietony do „Tygodnika Powszechnego”. Jego teksty były pełne sarkazmu, ironii i krytyki absurdów komunizmu. Przez swoją postawę nie raz narażał się peerelowskim władzom. Krótko po tym, jak w 1968 roku, użył wobec komunistycznej wierchuszki określenia „dyktatura ciemniaków”, został pobity przez tak zwanych „nieznanych sprawców”. Objęto go wtedy zakazem publikacji na kolejne trzy lata.
Po tym czasie opublikował kilka zbiorów felietonów oraz dzienniki. Był autorem także kilku książek. Pierwszą z nich wydał już w 1946 roku. W latach 1957-1965 był posłem z ramienia „Znaku”. Był ponadto jednym z sygnatariuszy „Listu 34”. W 1987 roku współzałożył Unię Polityki Realnej, promującą idee liberalne. W 1990 roku ustanowił Nagrodę Kisiela, przyznawaną do dziś, w kategoriach: najlepszy biznesmen, najlepszy ekonomista, najlepszy publicysta. Stefan Kisielewski zmarł 27 września 1991 roku. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim.
Czytaj też:
Wstrząsający testament "Pługa". Takie słowa pozostawił rodzinieCzytaj też:
"Nic nie pójdzie z jego życia w zapomnienie." Wstrząs po śmierć StalinaCzytaj też:
Kto wydał rozkaz wymordowania Polaków w Katyniu?