Gdańsk, stolica województwa pomorskiego, prawa miejskie uzyskał w w1236 r. z rąk księcia pomorskiego Świętopełka II. Miasto przyciąga zarówno miłośników historii, jak i plażowania. Obok wspaniałych zabytków czy muzeów można znaleźć tam pięknie położone strzeżone kąpieliska, rozbudowaną infrastrukturę i mnóstwo dodatkowych atrakcji.
Co zobaczyć w Gdańsku? TOP 5 Gdańska
1. Długi Targ i Dwór Artusa
![]()
Długi Targ w Gdańsku to reprezentacyjny plac w Śródmieściu, który dostępny jest tylko dla ruchu pieszego. Stanowi przedłużenie ul. Długiej, z którą tworzy Drogę Królewską, zwaną również Traktem Królewskim. Ta najbardziej reprezentacyjna ulica trasa w Gdańsku była miejscem parad i głównych uroczystości. Jednym z najbardziej okazałych budynków przy trakcie jest Dwór Artusa, który znajduje się nieopodal Ratusza Głównego Miasta w pierzei północnej naprzeciwko słynnej fontanny Neptuna. Jest jednym z dziesięciu obiektów, które powstały nad Bałtykiem od początku XVI w. i jedynym zachowanym w tak oryginalnym stanie do końca XX w.
Mit o królu Arturze i rycerzach okrągłego stołu odpowiadał bogatym mieszczanom gdańskim, naśladującym feudalne obyczaje rycerstwa. W Dworze stworzono centrum życia towarzyskiego, ujętego w szczegółowe przepisy. Odbywały się tu spotkania, biesiady, wesela; grano sztuki teatralne. Od 1742 r. Dwór służył również jako giełda. Budynek wzniesiono w latach 1476-1481. Odbudowę, po zniszczeniach II wojny światowej, zakończono w 1997 r. Wielką, gotycką halę dworu wypełniono dziełami sztuki fundowanymi przez bractwa Dworu Artusa od XV do XIX w.
![]()
Do najważniejszych zabytków dworu należy największy piec kaflowy Europy, wysokości ponad 10 m, składający się z 520 bogato zdobionych kafli. W skład zespołu muzealnego Dworu Artusa wchodzi także patrycjuszowska kamienica z historycznym wnętrzem, tzw. Sienią Gdańską, której wystrój pochodzi z przełomu XVII i XVIII w. Obecnie Dwór Artusa gromadzi zbiory ilustrujące dzieje i funkcje całego zespołu na tle życia gospodarczego i publicznego miasta oraz formowanie się kultury świeckiej w mieście.
2. Bazylika Mariacka
Bazylika Mariacka zwana często „Koroną Gdańska” jest największą w Europie świątynią wybudowaną z cegły. Potężne jej mury i wieże wznoszą się wysoko nad panoramą miasta oraz nad rozległą okolicą. Kamień węgielny pod obecną świątynię położono w uroczystość Zwiastowania Pańskiego 25 marca 1343 r. Świątynia budowana była etapami przez 159 lat. Dnia 28 lipca 1502 r. o godz. 16.00 mistrz Henryk Hetzel położył ostatnią cegłę sklepienia. Bazylika ma długość 105 m oraz szerokość w transepcie 66 m. Na 26 filarach wspiera się natomiast wspaniałe sklepienie gwiaździste i kryształowe. Gdańska świątynia mariacka 20 listopada 1965 r. bullą papieska Pawła VI podniesiona została do godności Bazyliki Mniejszej.
![]()
Do wnętrza kościoła prowadzi 7 bram: Kaletnicza, Radnych, Wysoka, Mariacka, Groblowa (z widniejącym nad nią zegarem „Groblowym” z lat 1635-1637), Szewska (jej tympanon zdobi „Scena Zaśnięcia Marii” z 1420 r.) oraz brama pod wieżą.
Świątynię zdobi 7 wież iglicznych, 3 ceramiczne i masywna wieża dzwonna o wysokości 82 m n.p.m. (do kalenicy), zakończona dwoma dachami, między którymi znajduje się pomost widokowy. Idąc na szczyt wieży można zobaczyć 2 dzwony: „Gratia Dei” ważący prawie 8 t i „Ave Maria” o wadze 2,6 t, odlane w 1970 r., które zawisły w kościele w marcu 1972 r. Wraz z budową świątyni hojnie wyposażano poszczególne kaplice, umieszczając w nich cenne dzieła sztuki sakralnej, fundowane przez zamożne rody gdańskie oraz bractwa i cechy rzemieślnicze.
We wnętrzu kościoła podziwiać można m.in. dębowy, późnogotycki główny ołtarz z 1517 r. prezentujący scenę Koronacji Najświętszej Marii Panny oraz belkę tęczową z grupą Ukrzyżowania, którą wykonano w 1517 r. Figury Matki Bożej i św. Jana mierzą około 4 m, a Chrystusa 4,5 m wysokości. Przy Zakrystii znajduje się dzieło H. Duringera z Torunia – rekonstrukcja słynnego zegara astronomicznego z lat 1464-1470. Dwunastometrowy zegar pokazuje godziny, fazy księżyca oraz znaki zodiaku. Ponadto, na długiej liście słynnych zabytków Bazyliki Mariackiej znajduje się figura Pięknej Madonny Gdańskiej wyrzeźbiona w latach 1400-1435 oraz Pieta – rzeźba gotycka, przypisywana stylowi międzynarodowemu i Mistrzowi Pięknych Madonn, który miał tworzyć w latach 1390-1420. Posadzka składa się z około 400 płyt nagrobnych, pod którymi pochowani zostali znamienici gdańszczanie. Część z nich nadal pozostaje czytelna. Najstarsza datowana jest na 1411 r. Należy do burmistrzów Konrada Leczkowa i Arnolda Hechta.
3. Muzeum II Wojny Światowej
![]()
Muzeum II Wojny Światowej to jedno z najnowocześniejszych muzeów w Europie i jedna z największych wystaw na świecie poświęconych tej tematyce. Powołane zostało w 2008 r., zaś otwarte 23 marca 2017 r. Muzeum jest podległe i nadzorowane przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Sercem Muzeum jest wystawa główna zajmująca powierzchnię niemal 5 tys. m2, co czyni ją jedną z największych wystaw prezentowanych przez muzea historyczne na świecie. Zlokalizowana jest 14 m pod ziemią. Na wystawie głównej znajduje się ok. 2 tys. eksponatów, ale nie zabrakło tam również nowoczesnych stanowisk multimedialnych, których jest ok. 240. Zwiedzający za ich pomocą mogą przeglądać archiwalne fotografie i filmy, obejrzeć relacje świadków tamtych wydarzeń, zapoznać się z interaktywnymi mapami prezentującymi militarne potyczki czy zmiany granic państw w czasie II wojny światowej. Na ekspozycji zaaranżowano również przestrzeń, w której prezentowane są eksponaty obrazujące życie codzienne w czasie II wojny światowej oraz wystawę dla dzieci „Podróż w czasie”.
4. Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku
![]()
Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku to instytucja kultury powołana 8 listopada 2007 r. przez miasto Gdańsk, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Samorząd Województwa Pomorskiego, NSZZ „Solidarność” i Fundację Centrum Solidarności. Nowa siedziba została otwarta w 2014 r. W siedmiu salach wystawowych umieszczono wystawy stałe zatytułowane: „Narodziny Solidarności”, „Siła bezsilnych”, „Solidarność i nadzieja”, „Wojna ze społeczeństwem”, „Droga do demokracji”, „Triumf wolności”, „Sala im. Jana Pawła II”.
Sale wyposażone są w nowoczesny sprzęt multimedialny, dzięki któremu wystawy nie są przeładowane rozbudowanymi opisami, a odwiedzający mogą poznać historię PRL-u za pomocą elektronicznych tablic, odsłuchów, fotografii oraz materiałów archiwalnych i eksponatów. Przemieszczając się pomiędzy wystawami zobaczyć można m.in. wierną kopię celi więziennej i pokoju przesłuchań, z którymi do czynienia mieli członkowie „Solidarności” poddawani represjom.
5. Westerplatte
![]()
Teren i obiekty byłej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na mocy Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 sierpnia 2003 r. uznane zostały za pomnik historii: „Pole Bitwy na Westerplatte”. W tym miejscu warto zauważyć, że spośród wielu znanych miejsc bitewnych z okresu II wojny światowej na obszarze Polski jedynie Westerplatte zachowało swoją oryginalną nazwę. Szlak Turystyczny „Westerplatte” rozpoczyna się w miejscu, gdzie znajduje się przystań pasażerska dla statków „Białej Floty” przy Nabrzeżu Obrońców Westerplatte, a kończy się na kopcu u stóp Pomnika Obrońców Wybrzeża. Zwiedzanie można jednak rozpocząć od dowolnego obiektu. Przejście całego szlaku wymaga około dwóch godzin. Jednym z najważniejszych miejsc na Westerplatte jest cmentarz Obrońców, który powstał w miejscu zniszczonej 2 września 1939 r. Wartowni nr V. To tutaj spoczywają polegli żołnierze i komendant walczący w obronie półwyspu. To tutaj też złożono prochy majora Sucharskiego walczącego w Obronie Westerplatte.
Czytaj też:
Kraków i jego zabytki. TOP 5. Co warto zobaczyć w dawnej stolicy Polski? Czytaj też:
Wolne Miasto Gdańsk. Bomba z opóźnionym zapłonem Czytaj też:
10 obrazów polskich malarzy, o których powinieneś co nieco wiedzieć Czytaj też:
QUIZ: Co to za pałac? Najpiękniejsze rezydencje w Polsce
