Spis treści
Wydanie: 8/2023 (126)-
Jasne wieki
Piotr Tylus || Czas wreszcie skończyć ze stereotypowym, negatywnym spojrzeniem na wieki średnie!
6 -
Czarna legenda templariuszy
– Frankowie zapewnili Palestynie pokój i rozkwit przez większość XII w. Był to olbrzymi kontrast w porównaniu z poprzednim stuleciem, gdy terenami tymi rządzili muzułmanie – mówi historyk Michael Haag.
Piotr Włoczyk
11 -
Średniowieczna rewolucja cywilizacyjna
Tymoteusz Pawłowski || W tych kwestiach dziedzictwo średniowiecza jest nawet większe niż odrodzenia i oświecenia.
14 -
Zapomniani odkrywcy
Średniowieczni Europejczycy nie bali się świata. Eksplorowali najdalsze nawet zakątki ziemi, burząc przy okazji mityczne wyobrażenia o krainach zamieszkałych przez potwory.
Jakub Ostromęcki
18 -
Jałtańskie targi
– Prezydent Stanów Zjednoczonych uważał, że będzie sobie w stanie zjednać Stalina dzięki swojej charyzmie. Do tej pory działała ona na zwykłych obywateli USA, amerykańskich polityków, a nawet Churchilla – mówi amerykańska historyk.
Piotr Włoczyk
22 -
Misja czarnego samuraja
Łukasz Czarnecki || Były niewolnik z Afryki stał się w niesamowitych okolicznościach ulubionym przybocznym jednego z najpotężniejszych Japończyków. Jego ostatnia misja przeszła do historii.
26 -
Krótka historia Litbiełu
Komuniści próbowali przymusowo integrować Litwinów, Białorusinów i Polaków w efemerycznej republice na ziemiach dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego.
Mikołaj Iwanow
30 -
"Lepszej śmierci nikt z nas nie pragnie"
Śmierć Zygmunt Hempla i Juliana Piaseckiego oraz rozbicie ich organizacji zapowiadały kres obozu politycznego piłsudczyków w kraju.
Marek Gałęzowski
34 -
Rewolucja na polskim płótnie
Obraz Józefa Pankiewicza wystawiony w Zachęcie w 1890 r. zelektryzował artystyczną Warszawę i wywołał wielki ferment w krytyce i publice.
Leszek Lubicki
38 -
Sąsiedzkie podziały
Stosunek południowych braci i bratanków Polski do wojny na Ukrainie i odpowiedzialności za jej wybuch dobrze pokazuje różnice historycznych doświadczeń Polaków, Czechów, Słowaków i Węgrów.
Piotr Semka
41 -
Nieznane ludobójstwo
Na przełomie XX i XXI w. w sercu Afryki zginęło ok. 6 mln ludzi. Był to największy konflikt od czasu zakończenia drugiej wojny światowej, choć zachodnie społeczeństwa niemal zupełnie go nie zauważyły.
Anna Szczepańska
44 -
Banderowcy w Auschwitz
„Wieczorem do bloku nr 11 przyszli z kijami Polacy. Było ich ponad dziesięciu i zaczęli pytać, kto tutaj jest z OUN-B. Nikt z nas się nie odezwał. Tak trzy razy pytali, grożąc, że zabiją na miejscu, gdy znajdą”.
Arkadiusz Karbowiak
48 -
Inflanckie triumfy husarii
Sukcesy husarii na Inflantach kojarzą się głównie z bitwą pod Kircholmem, ale już wcześniej nasi skrzydlaci jeźdźcy pokazali swoją wartość.
Sławomir Koper
52 -
Krew czterech cesarzy
Lata 68–69 n.e. były przełomowym momentem w historii imperium rzymskiego. Wojsko, a nie senat, zaczęło wybierać cesarzy.
Tomasz Stańczyk
56 -
„Człowiek o moralności alfonsa”
Żaden poeta nie wywołał u rządzących komunistów takiej wścieklizny jak Janusz Szpotański.
Krzysztof Masłoń
60 -
Wróg tych chamów
„Myślę, że ten mały człowieczek z kaczym nosem i kosmykiem ciemnych włosów opadających na czoło, ten kpiarz i trunkowiec, był osobistością królewską. Kule egzekucyjnego plutonu zabiły jedną z najcenniejszych możliwości polskiego...
Krzysztof Masłoń
64 -
Pierwsza relokacja
W przeciwieństwie do Żydów miejscowych, z zasady życzliwych Polsce i jej dążeniom niepodległościowym, Litwacy byli całym sercem po stronie Rosji i rusyfikacji.
Rafał A. Ziemkiewicz
68 -
Kanalia w koloratce
Począwszy od 1943 r. Orlemański stał się najbardziej użytecznym dla Sowietów przedstawicielem Polonii, który zaczął w Ameryce reklamować prosowiecki Związek Patriotów Polskich.
Piotr Semka
69 -
Krew na bazalcie
Kamieniołomy w Janowej Dolinie były jedną z wizytówek II Rzeczypospolitej. A istniejące przy nim osiedle robotnicze stało się miejscem zbrodni dokonanej przez UPA.
Tomasz Stańczyk
70 -
Zapowiedź Waterloo
Pod Wagram doszło do jednej z największych bitew wojen napoleońskich. Mało brakowało, a cesarz Francji zostałby pokonany jak pod Waterloo, lecz już sześć lat wcześniej. Ważną rolę w bitwie odegrali walczący po obu stronach Polacy.
Grzegorz Janiszewski
74 -
Gladius
Michał Mackiewicz || Dzieje rzymskiej wojskowości są pełne zagadek. Jedna z nich dotyczy momentu przyjęcia przez armię krótkiego hiszpańskiego miecza (gladius hispaniensis) – broni, która stała się znakiem firmowym legionisty.
78 -
Wołyń ’23 – wielka klapa
Polska nie była w stanie skłonić Kijowa do zniesienia zakazu ekshumacji ofiar ludobójstwa. A prezydent Duda podpisał się pod ukraińską narracją.
Piotr Zychowicz
80